TOMASZ MATUSZAK | zyklon B – GAZ A

TOMASZ MATUSZAK | zyklon B – GAZ A

otwarcie wystawy: 16.03.2026 o g. 18:00
wystawa czynna do: 27.03.2026 w g. 15:00-18:00
miejsce: Galeria AT, ul. Solna 4, Poznań

Tomasz Matuszak (ur. 1967); studiował na Wydziale Grafiki w Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi. Dyplom uzyskał w 1993 roku. Obecnie pełni funkcję kierownika Katedry Studiów Interaktywnych i Site-Specific w Instytucie Rzeźby w ASP w Łodzi. Uczestniczył w ponad 150 wystawach zbiorowych i indywidualnych w kraju i za granicą m. in. w Museo de Arte Contemopraneo (MAC), Santiago, Chile, Museum of Contemporary Art, Sofia, Bułgaria, Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku, Museo Castillo de Mata w Las Palmas, Hiszpania, Museum of Modern Art, Hajfa, Narodowej Galerii Sztuki Zachęta w Warszawie, Leitrim Sculpture Centre, Manorhamilton, Irlandia, Gale Gates Gallery w Nowym Jorku, Kunstpunkt Gallery w Berlinie. Brał udział w Konstrukcji w Procesie 'The Bridge’, Moulbern, Australia i 'Co-existence’, na Pustyni Negev w Izraelu. Brał udział w zagranicznych stypendiach i rezydencjach, m.in. ArtsLink w Nowym Jorku, Schloss Solitude w Stuttgarcie, ART/OMI, Ghent – Nowy York, USA, Leitrim Sculpture Centre w Irlandii, SACO, Antofagasta w Chile. Mieszka i pracuje w Łodzi.

Doświadczenia twórcze Tomasza Matuszaka przebiegają na wielu płaszczyznach, tj. instalacja, rzeźba, interwencja publiczna, fotografia, film wideo. Jego multimedialne prace odwołują się bardzo często do konkretnych przestrzeni architektonicznych warunkujących specyfikę miejsca/galerii. Na zasadzie badań wnętrza galerii – w rodzaju „mapping the studio” – tworzy grę w prawdę i nieprawdę z zasadą nieoczekiwanej podwójności, multiplikacją zasad istnienia i funkcjonowania miejsca. Posługuje się przewrotnym zabiegiem iluzji, gdy instaluje w galerii „repliki” przedmiotów lub sprzętów, prowokując tym samym widzów do refleksji o względności w postrzeganiu realnej rzeczywistości. Używając w swoich wypowiedziach artystycznych fotografii, odwołuje się do konceptualnych tautologii, repetycji, mających swoje korzenie ideologiczne, np. w twórczości konceptualistów. Wiele z jego prac powstaje na bazie zastanej przestrzeni galerii lub innego miejsca publicznego. Dodając „komentarz” do konkretnego miejsca, prace integrują się z nim, tworząc nowy lub inny sens znanej przestrzeni. Wiele z prac ma charakter site-specific, które starają się pobudzać przestrzeń (wewnętrzną lub zewnętrzną) lub sytuację społeczną czy polityczną, czyniąc je kluczowym elementem doświadczenia widza. O wystawie obecnie prezentowanej w Galerii AT Matuszak mówi: Obraz dymu unoszącego się z komina przywołuje jedno z najmocniejszych i najbardziej obciążonych znaczeniowo doświadczeń XX wieku. To znak graniczny – punkt, od którego miało się zacząć coś nowego: obietnica, że pewne formy przemocy zostały raz na zawsze rozpoznane i nazwane jako absolutne zło. Hasło „Nigdy więcej” miało być nie tylko aktem pamięci, lecz także zobowiązaniem na przyszłość. Centralny obraz nieba i chmur zawiesza tę narrację w stanie niepewności. Chmury stają się formą pośrednią – czymś pomiędzy naturalnym zjawiskiem a śladem katastrofy. Wideo – obraz eksplozji, pyłu i chaosu – brutalnie przywraca teraźniejszość. Odnosi się do tragicznych wydarzeń w Gazie w 2025 roku, które przez część opinii publicznej określane są mianem ludobójstwa. Moja wystawa pt. „zyklon B – GAZ A” nie stawia znaku równości między Zagładą a współczesnymi konfliktami. Różnice historyczne, polityczne i skala tych wydarzeń pozostają niepodważalne. Praca skupia się jednak na czymś innym: na erozji sensu obietnicy „Nigdy więcej”, która – pozbawiona realnego przełożenia na teraźniejszość – staje się pustym rytuałem pamięci.

Wystawa pt. „zyklon B – GAZ A” jest drugą prezentacją twórczości Tomasza Matuszaka w Galerii AT („Memory War“ 2013).

Kurator wystawy: Tomasz Wilmański

Galeria AT, ul. Solna 4, Poznań

website: www.galeria-at.siteor.pl